หลวงพ่อทัตตชีโวตอบ: ความสันโดษและการปล่อยวาง ขัดกับการทำธุรกิจหรือไม่?

คำถาม: ความสันโดษและการปล่อยวาง ขัดกับการทำธุรกิจหรือไม่?

มีคำถามส่งเข้ามาว่า: “นักธุรกิจที่เข้าใจผิดๆ ว่า การที่ศาสนาสอนให้คนรักสันโดษและปล่อยวาง ไม่เข้ากับชีวิตการทำธุรกิจที่ต้องแข่งขันและเติบโต หลวงพ่อมีคำอธิบายที่ถูกต้องอย่างไรครับ?”

หลวงพ่อทัตตชีโว ตอบ

นี่คือความเข้าใจผิดที่พบได้บ่อยมากในสังคมปัจจุบันครับ หลายคนนำคำว่า “สันโดษ” ไปปนกับคำว่า “เกียจคร้าน” และนำคำว่า “ปล่อยวาง” ไปปนกับคำว่า “ไร้ความรับผิดชอบ” ซึ่งในทางพระพุทธศาสนาไม่ได้สอนเช่นนั้นเลยครับ

1. “สันโดษ” ไม่ได้แปลว่าให้หยุดรวย
คำว่า “สันโดษ” แปลว่า “ความยินดีพอใจในสิ่งที่ตนมีและได้มาด้วยความชอบธรรม” ไม่ได้แปลว่าห้ามขยัน หรือห้ามรวย พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงสนับสนุนให้คฤหัสถ์แสวงหาทรัพย์ (อุฏฐานสัมปทา) และสร้างความเจริญก้าวหน้าในอาชีพ แต่สันโดษจะเข้ามาเป็น “เบรก” ไม่ให้เราเกิดความโลภจนไปคดโกง เอาเปรียบ หรือทุจริตผู้อื่นเพื่อให้ได้ทรัพย์นั้นมา
นักธุรกิจที่สันโดษ คือนักธุรกิจที่มุ่งมั่นทำงานให้สำเร็จด้วยความสุจริต และเมื่อได้กำไรมาแล้ว ก็พอใจภูมิใจในความสำเร็จนั้น ไม่รู้สึกอิจฉาคู่แข่ง หรืออยากไปทำลายธุรกิจของใคร

2. “ปล่อยวาง” ไม่ได้แปลว่าทิ้งงาน
คำว่า “ปล่อยวาง” ในทางธรรม หมายถึง “การปล่อยวางความยึดมั่นถือมั่น (อุปาทาน)” โดยเฉพาะเมื่อเกิดความสูญเสีย หรือผลลัพธ์ไม่เป็นไปตามเป้าหมาย ไม่ได้แปลว่าให้ละทิ้งหน้าที่ความรับผิดชอบ
นักธุรกิจที่รู้จักปล่อยวาง คือนักธุรกิจที่ทุ่มเททำงานอย่างเต็มที่ (ทำเหตุให้ดีที่สุด) แต่เมื่อเจอกับวิกฤตเศรษฐกิจ หรือธุรกิจขาดทุน เขาจะไม่ฟูมฟาย ไม่คิดสั้นฆ่าตัวตาย แต่จะใช้สติ “ปล่อยวาง” ความทุกข์นั้นลง ยอมรับความจริง แล้วลุกขึ้นมาสู้ใหม่ด้วยปัญญา

สรุป: ธรรมะเรื่องความสันโดษและการปล่อยวาง ไม่ได้ขัดขวางการเติบโตทางธุรกิจเลยแม้แต่น้อย ตรงกันข้าม กลับเป็น “วัคซีนต้านความเครียด” และ “เข็มทิศ” ที่ทำให้นักธุรกิจสามารถเติบโตได้อย่างยั่งยืน สง่างาม และมีความสุขอย่างแท้จริง ทั้งในยามที่ธุรกิจรุ่งเรืองและในยามที่ต้องเผชิญมรสุมครับ

📚 อ้างอิงข้อมูล

พระภาวนาวิริยคุณ (เผด็จ ทตฺตชีโว) – หลวงพ่อตอบปัญหา ทาง DMC