หลวงพ่อทัตตชีโวตอบ: ญาติพี่น้องมาขอยืมเงิน ควรรับมืออย่างไร?

คำถาม: ญาติพี่น้องมาขอยืมเงิน ควรรับมืออย่างไร?

มีคำถามส่งเข้ามาว่า: “ถ้ามีญาติหรือมีเพื่อนมาขอยืมเงินเราควรจะวางตัวอย่างไรดีคะ เพราะถ้าไม่มีให้ก็จะเสียเพื่อน เสียญาติ แต่ให้ไปก็กลัวไม่ได้คืน?”

หลวงพ่อทัตตชีโว ตอบ

ปัญหาเรื่องการยืมเงิน เป็นสาเหตุอันดับต้นๆ ที่ทำให้มิตรภาพและความสัมพันธ์ในครอบครัวต้องพังทลายลงครับ ในทางพระพุทธศาสนา พระพุทธองค์ทรงสอนให้เรารู้จักใช้ปัญญาในการพิจารณาก่อนให้ความช่วยเหลือ ดังนี้ครับ

1. พิจารณาเหตุผลในการยืม (ให้ยืมเพื่ออะไร?)
– ยืมเพราะความจำเป็นสุดวิสัย: เช่น ค่ารักษาพยาบาลฉุกเฉิน ค่าเทอมลูก อย่างนี้ถือเป็นเรื่องคอขาดบาดตาย หากเราพอมีกำลังทรัพย์ ก็ควรช่วยเหลือตามสมควร (ถือเป็นการทำ “สงเคราะห์ญาติ” ซึ่งเป็นมงคลชีวิต)
– ยืมเพราะความฟุ่มเฟือยหรืออบายมุข: เช่น ยืมไปเล่นการพนัน ซื้อของแบรนด์เนม หรือยืมไปหมุนหนี้สินที่เกิดจากการใช้จ่ายเกินตัว แบบนี้ “ห้ามให้ยืมเด็ดขาด” เพราะนอกจากจะไม่ได้คืนแล้ว ยังถือว่าเราไป “สนับสนุนให้เขาทำบาป” และทำลายวินัยการเงินของเขาด้วย

2. พิจารณากำลังทรัพย์ของตนเอง
การช่วยผู้อื่น ต้องไม่ทำให้ตนเองและครอบครัวเดือดร้อน (ไม่เบียดเบียนตนเอง) หากให้ยืมไปแล้วเราต้องไปกู้หนี้ยืมสินมาใช้จ่ายแทน อย่างนี้เรียกว่า “ทำบุญเกินกำลัง” เป็นการกระทำที่ขาดปัญญาครับ

3. วิธีวางใจเมื่อต้องให้ยืม
หากพิจารณาแล้วว่าควรให้ยืม หลวงพ่อขอแนะนำให้ “ให้ยืมในจำนวนที่เราพร้อมจะสูญเสีย” คือถ้าเขาไม่คืน เราก็ไม่เดือดร้อน และให้คิดเสียว่าเป็นการ “ให้ทานสงเคราะห์” ไปเลย หากเขาคืนก็ถือว่าเป็นกำไร หากเขาไม่คืน เราก็จะไม่ทุกข์ร้อน ไม่โกรธเกลียดกัน และถือว่าเราได้ทำหน้าที่กัลยาณมิตรดีที่สุดแล้ว

ข้อคิด: การปฏิเสธไม่ให้ยืมเงินด้วยความสุภาพ พร้อมให้เหตุผลที่สมควร อาจทำให้เขาขัดใจในตอนแรก แต่จะช่วยรักษามิตรภาพในระยะยาวได้ดีกว่าการให้ยืมแล้วต้องมาทวงถามจนมองหน้ากันไม่ติดครับ

📚 อ้างอิงข้อมูล

พระภาวนาวิริยคุณ (เผด็จ ทตฺตชีโว) – หลวงพ่อตอบปัญหา ทาง DMC